дүйсенбі, 4 мамыр, 2026 12:46

Jambylinfo.kz - Әлемдегі және еліміздегі соңғы жаңалықтар. Түрлі мәселелерден біздің ақпарат агенттігі арқылы хабарда болыңыз.

Байланыс

Мамырдағы ауа райы: қай өңірлерде құрғақшылық күтіледі?

Мамырдағы ауа райы: қай өңірлерде құрғақшылық күтіледі?
Pixabay.com
Қазақстан климатының айқын континенттілігі ауа райының құбылмалылығын арттырып, жауын-шашын мөлшерінің жыл сайын әркелкі таралуына әкеледі. Соның нәтижесінде ел аумағында әртүрлі деңгейдегі құрғақшылық құбылыстары жиі байқалады. Алайда олардың ұзақтығы мен ауыл шаруашылығына тигізетін әсері әр өңірде әртүрлі сипатқа ие.

Осындай өзгерістерді бақылау мақсатында "Қазгидромет" мамандары жауын-шашынның стандартталған индексін (СИО) есептейді. Бұл көрсеткіш көпжылдық климаттық деректерге сүйене отырып анықталады және белгілі бір кезеңдегі ылғалдану деңгейін бағалауға мүмкіндік береді, деп хабарлайды Jambylinfo.kz

Индекстің теріс мәндері құрғақшылық белгілерін көрсеткенімен, ол әрдайым нақты шығынның болатынын білдірмейді. Себебі құрғақшылықтың әсері тек жауын-шашынға ғана емес, сонымен қатар температура, топырақ жағдайы және егіншілік түріне де байланысты.

2026 жылдың мамыр айына жасалған алдын ала болжамға сәйкес, Қазақстан аумағының басым бөлігінде ылғалдану жағдайы көпжылдық қалыпқа жақын болады. Дегенмен, Ақтөбе және Жамбыл облыстарының кейбір аудандарында орташа деңгейдегі құрғақшылық болуы мүмкін.

Мамандардың айтуынша, СИО көрсеткіші барлық факторларды толық қамтымайды. Ол тек жауын-шашын мөлшеріне негізделетіндіктен, нақты жағдайды бағалау үшін басқа да климаттық және агрометеорологиялық көрсеткіштер ескерілуі тиіс. Сонымен қатар, мамыр айында атмосфералық фронттардың белсенділігі жоғары болуы мүмкін, бұл өз кезегінде ауа райының тұрақсыздығына және көрсеткіштердің өзгеруіне ықпал етеді.

ECMWF ұсынған маусымдық болжам да кейбір өңірлерде жауын-шашын тапшылығы болуы ықтимал екенін көрсетеді. Бұл жағдай құрғақшылық қаупін арттыруы мүмкін. Алайда нақты жағдай вегетациялық кезең барысында түскен жауын-шашын мөлшеріне қарай үнемі нақтыланып отырады.

Синоптикалық болжамдарға сүйенсек, мамыр айында елдің көп бөлігінде жауын-шашын мөлшері қалыпты деңгейде болады. Ал Қызылорда, Ұлытау, Қарағанды, Түркістан және Жамбыл облыстарының бірқатар аумақтарында, сондай-ақ Ақтөбе облысының оңтүстік-шығысында, Қостанай облысының оңтүстігінде және басқа да жекелеген өңірлерде жауын-шашын мөлшері қалыптан төмен болуы мүмкін.

Өңірлік тұрғыда қарастырсақ, Ақтөбе облысының Шалқар ауданындағы кейбір жайылымдарда орташа құрғақшылық күтіледі, ал қалған бөлігінде жағдай қалыпты болады. Жамбыл облысының Қордай ауданында да ұқсас жағдай байқалуы мүмкін. Ал еліміздің солтүстік, батыс және шығыс өңірлерінің басым бөлігінде ылғалдану деңгейі көпжылдық көрсеткіштерге сәйкес келеді деп күтілуде.

Жалпы алғанда, мамыр айындағы жағдай тұрақты болғанымен, кейбір аймақтарда ылғал тапшылығы байқалуы ықтимал. Сондықтан ауыл шаруашылығы саласы үшін ауа райы жағдайларын үнемі бақылап, дер кезінде шаралар қабылдау маңызды.

Айта кетейік, бұл болжам алдын ала жасалған және ай ішінде ауа райы жағдайына қарай өзгеруі мүмкін.

Бақытжан Бекболат
Автор

Бақытжан Бекболат

Бақытжан Бекболат

Ұқсас жаңалықтар